CEIR ਨੇ 2.58 ਲੱਖ ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਮੋਬਾਈਲਾਂ ਦਾ ਲਗਾਇਆ ਪਤਾ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ – ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਉਪਕਰਣ ਪਛਾਣ ਰਜਿਸਟਰ (ਸੀਈਆਈਆਰ) ਨੇ 2.85 ਲੱਖ ਗੁੰਮ ਜਾਂ ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ 6.8 ਲੱਖ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਬਲਾਕ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ 20,771 ਮੋਬਾਈਲ ਹੀ ਬਰਾਮਦ ਹੋਏ ਹਨ। ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਮੁਤਾਬਕ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਰ ਮਹੀਨੇ 50,000 ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਚੋਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

CEIR ਨੂੰ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸੰਚਾਰ ਸਾਥੀ ਪੋਰਟਲ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੂਲ ਉਦੇਸ਼ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਧੋਖਾਧੜੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਸੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਧੋਖਾਧੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣ ਦੀ ਚੋਰੀ, ਜਾਅਲੀ ਕੇਵਾਈਸੀ, ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਚੋਰੀ ਅਤੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਧੋਖਾਧੜੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਸ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ, ਨਾਗਰਿਕ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮੋਬਾਈਲ ਉਪਭੋਗਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਜਾਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਣਚਾਹੇ ਕਨੈਕਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਬਲੌਕ ਕਰਨ, ਗੁੰਮ ਹੋਏ ਮੋਬਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਬਲਾਕ ਕਰੋ ਜਾਂ ਟ੍ਰੈਕ ਕਰਨ, ਨਵੇਂ ਜਾਂ ਵਰਤੇ ਗਏ ਮੋਬਾਈਲ ਖਰੀਦਣ ਵੇਲੇ ਡਿਵਾਈਸ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਨੂੰ ਟਰੈਕ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

CEIR ਸਿਸਟਮ ਟੈਲੀਕਾਮ ਆਪਰੇਟਰਾਂ ਨੂੰ ਡਿਵਾਈਸ ਦੇ IMEI ਨੰਬਰ ਅਤੇ ਸਬੰਧਿਤ ਮੋਬਾਈਲ ਨੰਬਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ 2019 ਤੋਂ ਦਾਦਰਾ ਅਤੇ ਨਗਰ ਹਵੇਲੀ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਗੁੰਮ ਜਾਂ ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪਾਇਲਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਪਰਾਧੀ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੇ EMIE ਨੰਬਰ ਨੂੰ ਬਦਲਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ CEIR ਨੇ ਟਰੈਕ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਬੇਨਤੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੋਬਾਇਲ ਫੋਨ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੋਰਟਲ ਨਵੀਨਤਮ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਮੋਬਾਈਲ ਦੀ ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਬਲਾਕ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਛਾਪੇ ਮਾਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਪੁਲਸ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਡੀਓਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘੱਟ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਟਰੈਕ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,”। ਅਸੀਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿਭਾਗਾਂ ਕੋਲ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਠਾ ਰਹੇ ਹਾਂ।

ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਸਰਕਲ ਵਿਚ ਬਰਾਮਦਗੀ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਚੰਗਾ ਹੈ। ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਸਰਕਲ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਦੀ ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਟ੍ਰੈਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਿਕਵਰੀ 61% ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਲ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਦੀ ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਿਕਵਰੀ ਸਿਰਫ 0.6% ਹੈ।